Gebiedsontwikkeling

Duits lijntje

In opdracht van de provincie Noord-Brabant en de gemeente Veghel heeft Buro Lubbers onderzoek gedaan naar de reactivering van het Duits Lijntje, een in onbruik geraakte spoorlijn. Het herstel van de spoorlijn wordt beschouwd als de katalysator van tal van ontwikkelingen op het gebied van natuur, waterberging, wonen, werken en recreatie. Een voorbeeld van integrale gebiedsontwikkeling als kwaliteitsimpuls van de regio. De bodem en de ontstaansgeschiedenis van de streek hebben gezorgd voor een variatie aan landschapstypen: beekdalen, agrarisch landschap en bosgebieden. Deze grote diversiteit dient als uitgangspunt voor zowel stedelijke uitbreidingen als landschapsontwikkelingen langs het spoorlijntje. Hierdoor blijft de maat en schaal van het landschap behouden terwijl er ook ruimte is voor nieuwe eigentijdse ontwikkelingen.

Plankaart Stadhouderspark

Stadhouderspark

Duizenden dienstplichtigen passeerden sinds 1938 de poorten van de Frederik Hendrikkazerne in Vught, maar sinds een paar jaar is de kazerne niet meer in gebruik. Ook de sportterreinen ten zuiden van de kazerne zijn in onbruik geraakt. De vrijgekomen terreinen worden nu getransformeerd tot een bijzonder woonmilieu dat optimaal inspeelt op de landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten van het gebied. Tegelijkertijd biedt deze ontwikkeling de mogelijkheid om de dorpsrand van Vught op een hoogwaardige wijze te beëindigen. Buro Lubbers en Soeters Van Eldonk maakten een stedenbouwkundig plan en een beeldkwaliteitsplan voor het Stadhouderspark. Buro Lubbers stelde vervolgens ook een inrichtingsplan op voor de openbare ruimte. Het Stadhouderspark is een gedurfd plan voor een parkachtige woonwijk. Het laat zien dat traditionele tuinen niet noodzakelijk zijn wanneer het landschappelijke karakter van een gebied volledig wordt benut. Woningen als gasten tussen de bomen.

Rauw aan de zee Ijmuiden

IJmuiden wil zijn imago verbeteren en zich op de toeristische kaart zetten. Eén van de instrumenten die de gemeente daarvoor inzet is het opwaarderen van routes waarmee toeristische attracties beter met elkaar worden verbonden. Buro Lubbers stelde een visie op die het rauwe karakter van IJmuiden herkenbaar maakt in het straatbeeld. Door overal het duinlandschap zichtbaar te maken en het op markante punten te injecteren met rauwe IJmuidense verhalen, wordt de identiteit van de havenstad weer zichtbaar. Zoveel mogelijk plekken in de openbare ruimte worden ingericht met typisch duinbeplanting en duinbosjes. Overhoeken, bermen en straten laten zien waar je bent: in de ruige duinen. Het duinlandschap spreidt zich geleidelijk als een stoere, ruwe deken uit over IJmuiden. Zodra je de stad binnenrijdt, fietst of wandelt voel je door de beplanting dat je aan de kust bent, in de duinen, in IJmuiden. Op knooppunten worden stoere plekken ingericht voor verblijf, ontmoeting en toeristische informatievoorziening.

Quinten Matsyslaan

Tijdelijke woningbouw hoeft niet ten koste te gaan van ruimtelijke kwaliteit en woonplezier. Dat bewijzen twee nieuwe bouwblokken aan de Quinten Matsyslaan in Eindhoven. Buro Lubbers ontwierp een stedenbouwkundig plan voor 43 flexibele prefab-woningen rond twee groene hoven. Vanwege de geluidscirkel van DAF staan de woningen er maximaal tien jaar. Een slim en creatief antwoord op bouwrestricties en het nijpende woningtekort onder spoedzoekers.

Een kashba-achtige verkaveling heeft geresulteerd in een doorwaadbaar binnengebied met een zeer groene inrichting. Verspringende bouwhoogtes, accenten op de hoeken, speelse doorgangen en doorkijkjes zijn beeldbepalend. De standaard conceptwoning die het beste aansluit op de kwalitatieve en kwantitatieve stedenbouwkundige uitgangspunten, is de Cubestee van Onix, bleek na een vergelijkende studie van zes woonmodellen. De kubuswoningen zijn prima bouwstenen voor het nieuwe groene buurtje. Door te schakelen en stapelen is één architectonisch gebaar ontstaan aan de Quinten Matsyslaan. Het vele groen op de gevels, in de hoven en aan de straat creëert bovendien een sterk imago. Zo geeft de tijdelijke woningbouw ook een kwaliteitsimpuls aan zijn omgeving.

Beers vianen

Het buitengebied tussen Beers en Vianen is aan verandering onderhevig. De gemeente Cuijk wil het gebied revitaliseren door ruimte te bieden aan nieuwe ontwikkelingen. Tegelijkertijd wil ze de landschappelijke kwaliteit en de leefbaarheid behouden en waar mogelijk versterken. Deze ambitie biedt mogelijkheden voor nieuwe functies als wonen, recreatie, bedrijvigheid, zorg, als ook voor alternatieve landbouwvormen en nevenactiviteiten voor boeren. Alle nieuwe activiteiten moeten evenwel passen binnen het karakter en de schaal van het landelijk gebied. Buro Lubbers heeft hiertoe een integrale gebiedsvisie ontwikkeld.

De gebiedsvisie streeft naar het creëren van een vernieuwd kampenlandschap. Door landschappelijke elementen toe te voegen en daarmee het landschap te verdichten, ontstaat een stevig groen raamwerk waarbinnen toekomstige ontwikkelingen moeiteloos kunnen worden ingepast. Waar voorheen lange zichtlijnen door het gebied liepen, waarin alle dissonanten zichtbaar waren, worden deze nu opgenomen door landschappelijke elementen die de blik sturen. In functioneel opzicht is het toekomstbeeld een gebied met een agrarisch karakter verrijkt met natuur-, recreatie-, woon- en werkfuncties. Een optelsom van verschillende ingrepen toont uiteindelijk de eigenheid van het gebied: kleinschalig, afwisselend en groen.

Delftse Hout

Buro Lubbers heeft een ontwerp gemaakt voor drie assen die de binnenstad van Delft verbinden met het natuurgebied Delftse Hout. De Delftse Hout is sinds de jaren 70 de tuin van de Delftenaren. Er is voor elk wat wils. De gemeente Delft wil de verbindingen tussen de Delftse Hout en de binnenstad verbeteren met behulp van drie assen: de natuuras, de educatieve as en de stedelijke as. Het doel is dat dezeroutes het recreatiegebied vanuit de stad zichtbaar en beleefbaar maken en vice versa –van groen naar stad en van roodnaar land. Geïnspireerd door het bestaande landschap heeft Buro Lubbers diverse objecten ontworpen voor specifieke plekken langs de routes: zitelementen, vlonders, bruggen, aanlegsteigers, nestkasten, informatieborden,…De objecten zijn door hun vormgeving, detaillering en materiaalkeuzeduidelijk familie van elkaar. Her en der langs de routes wordt voor oud en jong informatie verstrekt over de geschiedenis van het gebied, het watersysteem, de flora en fauna. Wandelaars en fietsers worden zich zo op een aangename en uitnodigende manier bewust van hun omgeving.

World forum

Rijksgebouwendienst heeft in 2005 een besloten prijsvraag uitgeschreven voor de herinrichting van de openbare ruimte van het World Forum The Hague. Ondanks de aanwezigheid van het Haags Gemeentemuseum van Berlage en de toren van Oud overheerste in het gebied een rommelig straatbeeld en was er sprake van een onmenselijke schaal. De verbouwing van het NCC en de nieuwbouw van Europoll vormden de aanleiding om het hele gebied tussen het Museon en het Joegoslavië-tribunaal opnieuw in te richten en een eigen gezicht te geven. Door de aanwezige instanties met een wereldwijde uitstraling heeft Buro Lubbers in zijn schetsontwerp gekozen om het thema ‘recht en vrede’ te verbeelden. Het World Forum zou een optimaal bereikbaar eiland worden, dynamisch aan de buitenzijde, rustig aan de binnenzijde. Een herkenbaar decor voor grootschalige vredesdemonstraties en een prettige omgeving voor alledaags stedelijk gebruik

Goudse poort

De belangenvereniging Goudse Poort en de gemeente Gouda hebben in 2003 besloten de revitalisering van bedrijventerrein Goudse Poort gezamenlijk op te pakken. Het doel is het verouderde, rommelige bedrijventerrein nieuw elan te geven zodat het zich kan meten met de top tien van bedrijventerreinen in Nederland. In dit kader heeft Buro Lubbers een beeldkwaliteitplan opgesteld voor een hoogwaardig vestigingsmilieu.

De belangrijkste pijlers van het beeldkwaliteitplan zijn de openbare ruimte en de individuele bedrijfskavels. De nieuwe beeldkwaliteit leidt tot een eenduidig en herkenbaar imago: groen en blauw. Het groene karakter van de randen van het terrein wordt ‘naar binnen’ gehaald met behulp van zichtlijnen en verbindingen. De verbindingen maken bovendien deel uit van een groter ecologisch netwerk. Het binnengebied krijgt een meer formele, groene uitstraling die aansluit op de zakelijkheid van de bedrijven. Het blauwe imago ontstaat door de al aanwezige watergangen te koppelen in één doorlopend watersysteem. Het water wordt beter beleefbaar gemaakt, onder meer door bruggetjes.

Omdat de openbare ruimte beperkt is en het bedrijventerrein vooral uit versnipperd eigendom bestaat, ondersteunt de inrichting van de individuele kavels de ruimtelijke beeldkwaliteit. Zo worden bedrijven gestimuleerd om de vormgeving van erftoegangen en kavelgrenzen op elkaar af te stemmen, het parkeren op eigen terrein te voorzien en om huisbomen te planten in aansluiting op de openbare groenstructuur. Publieke en private partijen werken zo gezamenlijk aan de beeldkwaliteit van hun Goudse Poort.

De gerevitaliseerde Goudse Poort staat echter niet op zichzelf. Het bedrijventerrein fungeert in zijn omgeving als een schakel door aanknoping op recreatieve routes. Dit medegebruik draagt bij aan de levendigheid van Goudse Poort en maakt het bovendien tot een aantrekkelijke entree van de stad.

Maasoeverzone Cuijk

De Maaskade en de kern van Cuijk zijn na jaren weer met elkaar verbonden. Waar eerst een drukke weg de oversteek van de kerk naar de boulevard en de kade belemmerde, is een voetgangersgebied gecreëerd met een aantrekkelijke verblijfskwaliteit. De herinrichting vormt één samenhangend geheel met de eerder getransformeerde kade. Autoluwe pleinen zijn ingericht in aansluiting op de monumentale gebouwen. Het zijn betekenisvolle plekken geworden die onderdeel uitmaken van een fijnmazig wandelnetwerk naar de rivier. Bijzonder is de openbare kerktuin met zijn slingerend pad en bloeiende bomen. Struinend door de tuin bereikt de voetganger de boulevard waar hij kan flaneren en uitwaaien aan de Maas.